لزوم تشکیل صندوق بیمه جنگ؛ شرکت‌های خصوصی توان پوشش خسارات جنگی را ندارند

حمیدرضا حاجی‌اشرفی، کارشناس صنعت بیمه، در گفت‌وگو با صنعت مالی با اشاره به جنگ ۱۲ روزه اخیر و تأثیر آن بر شرکت‌های بیمه، گفت: خوشبختانه این جنگ تخریب گسترده‌ای در مناطق مسکونی و تجاری کشور نداشت، اما ما باید همیشه آماده بدترین سناریو باشیم. پرسش مهم این است که آیا شرکت‌های بیمه ما برای چنین شرایطی آمادگی دارند یا خیر؟

وی افزود: وقتی صحبت از پوشش بیمه‌ای در شرایط جنگی می‌شود، باید بدانیم با یک ریسک بسیار سنگین و ناشناخته مواجهیم. اینجا نه فقط خسارت‌های مالی بلکه مسئله اعتماد عمومی، ظرفیت فنی و توان پرداخت مطرح است. به نظر من، فعلاً شرکت‌های بیمه خصوصی چنین ظرفیتی را ندارند که به‌تنهایی وارد میدان شوند.

لزوم مشارکت دولت و تشکیل صندوق بیمه جنگ

حاجی‌اشرفی ادامه داد: وزیر اقتصاد جدید، آقای مدنی‌زاده، اعلام کرده‌اند که برنامه تشکیل یک «صندوق ویژه حوادث جنگ» در دستور کار است. این اقدام بسیار خوبی است، مشروط بر اینکه طراحی آن دقیق، مبتنی بر اصل عدالت اجتماعی و با مشارکت عمومی صورت گیرد. یعنی نرخ حق بیمه به گونه‌ای تعیین شود که همه اقشار جامعه توانایی پرداخت آن را داشته باشند.

وی خاطرنشان کرد: وقتی تمام جمعیت کشور در قالب یک قانون اعداد بزرگ در این طرح مشارکت کنند، ریسک برای صندوق قابل مدیریت می‌شود. ضمن اینکه همه مناطق کشور هم به یک اندازه در معرض آسیب نیستند و بسیاری از خسارات احتمالی به زیرساخت‌های فرعی یا بی‌کارکرد اصابت می‌کند. پس طراحی درست و مبتنی بر تحلیل ریسک می‌تواند کارآمد باشد.

استفاده از ظرفیت صندوق حوادث طبیعی به جای ایجاد ساختار جدید

این کارشناس بیمه با تأکید بر بهره‌برداری از ظرفیت‌های موجود، گفت: ما در حال حاضر صندوق بیمه حوادث طبیعی را داریم که ساختار آن مستقر و فعال است. چرا همین صندوق را با الحاق یک پوشش جدید به حوزه جنگ توسعه نمی‌دهیم؟ لزومی ندارد ساختار جدیدی از صفر ایجاد شود. می‌توان این وظیفه را با اصلاح اساسنامه یا صدور الحاقیه به همان صندوق سپرد.

حاجی‌اشرفی در ادامه تصریح کرد: در چنین شرایطی، نباید به شرکت‌های بیمه خصوصی فشار بیاوریم. اولاً آن‌ها توان فنی و مالی لازم برای مدیریت خسارات جنگی را ندارند، دوماً چون با ریسک‌های ناشناخته مواجه هستند، طبیعی است که از ورود به چنین حوزه‌ای امتناع کنند. نقش آن‌ها می‌تواند در صدور بیمه‌نامه یا خدمات مشاوره‌ای و پشتیبانی تعریف شود، اما بار مالی باید بر دوش دولت یا صندوق ملی باشد.

ضرورت توجه به اموال مردم در کنار زیرساخت‌های دولتی

او همچنین با اشاره به اینکه اموال مردم باید در اولویت سیاست‌های حمایتی بیمه‌ای قرار گیرد، گفت: اگر دشمن در حملات خود منازل مسکونی مردم را هدف قرار دهد، جایگزینی اموال بسیار سخت و گران است. باید صندوقی باشد که بتواند به مردم خسارت بپردازد. امروز جای یک پوشش جدی برای حمایت از خانه، خودرو و دارایی‌های مردم در برابر جنگ خالی است.

در پایان، حاجی‌اشرفی تأکید کرد: امروز نیاز مردم به چنین پوشش‌هایی واقعی است. چه من، چه شما، همه به این نوع بیمه‌نامه نیاز داریم. اما این موضوع بدون حضور فعال دولت و طراحی یک صندوق پایدار و قابل اتکا ممکن نیست. نباید صرفاً با رویکرد تبلیغاتی جلو رفت؛ بلکه باید یک سازوکار تخصصی، فنی و عادلانه طراحی و اجرا شود.