بانک قرض‌الحسنه مهر ایران الگویی موفق از بانکداری اجتماعی است
رئیس شورای فقهی بانک مرکزی گفت: بانک مهر ایران حدود ۲۵ میلیون مشتری دارد، این تعداد تقریباً معادل همه خانوارهای کشور است. این بانک نمونه‌ای روشن از بانکداری اجتماعی است.
به گزارش صنعت مالی به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی قرض‌الحسنه، پانزدهمین نشست هم اندیشی مسئولین نظارت و تطبیق شرعی نظام بانکی به میزبانی بانک مهر ایران و با حضور آیت‌الله دکتر «غلامرضا مصباحی‌مقدم» رئیس شورای فقهی بانک مرکزی، دکتر «غلامرضا فتحعلی» مدیرعامل بانک، حجت‌الاسلام«علیرضا اسلامیان» عضو شورای فقهی بانک مرکزی و ناظران شرعی بانک‌ها برگزار شد.
بانکداری اسلامی تلاقی اندیشه اسلامی با مسئولیت اخلاقی است
آیت‌الله دکتر «غلامرضا مصباحی‌مقدم» رئیس شورای فقهی بانک مرکزی در این مراسم با بیان اینکه بانک قرض‌الحسنه مهر ایران پس از ۱۹ سال فعالیت، به جایگاه مناسبی در خدمات مالی کشور دست یافته، اظهار داشت: در هیچ کشور دیگری، بانکی با عنوان قرض‌الحسنه وجود ندارد و در سایر کشورها، قرض‌الحسنه بخش کوچکی از خدمات مالی است. بنابراین لازم است تجربه این بانک در سطح جهانی و به‌ویژه در جهان اسلام معرفی شود.
مصباحی‌مقدم با بیان اینکه بانک مهر ایران حدود ۲۵ میلیون مشتری دارد، افزود: این تعداد تقریباً معادل همه خانوارهای کشور است و بانک مهر ایران نمونه‌ای روشن از بانکداری اجتماعی به شمار می‌رود؛ بانک‌های اجتماعی خدمات خود را به اقشار کم‌درآمد ارائه می‌کنند و تجربه گرامین بانک در بنگلادش نمونه شناخته‌شده‌ای از این الگوست.
رئیس شورای فقهی بانک مرکزی در ادامه با اشاره به اهمیت تأمین مالی زنجیره‌ای اظهار داشت: تأمین مالی صرفاً به یک بنگاه اقتصادی محدود نمی‌شود، بلکه می‌تواند کل یک زنجیره تولید را پوشش دهد. برای مثال اگر بدهی یک خودروساز به قطعه‌سازان به‌صورت یک چک مبلغ بالا و مدت‌دار درآید و بانک آن را ضمانت کند، می‌توان این چک را به چک‌های کوچک‌تری تبدیل کرد که در بازار سرمایه قابل معامله‌اند. مزیت این روش آن است که منابع از بخش تولیدی به بخش غیرمولد منتقل نمی‌شود.
وی در پایان از ناظران شرعی بانک‌های مختلف و ناظر بانک مهر ایران قدردانی کرد و گفت: تحول مثبتی در رفتار بانک‌ها به سمت اجرای قانون عملیات بانکی بدون ربا دیده می‌شود. این حرکت آرام و تدریجی است، اما پیشرونده و کاملاً مثبت است بانکداری اسلامی تلاقی اندیشه اسلامی با مسئولیت اخلاقی است؛ اندیشه‌ای که می‌کوشد سرمایه را با عدالت، ثروت را با پیشرفت و اقتصاد را با کرامت انسانی پیوند دهد.
برنامه جامع راهبردی بانک مهر ایران با سند اقتصاد مقاومتی تطبیق داده شد
در ادامه مراسم، «دکتر غلامرضا فتحعلی» مدیرعامل بانک قرض‌الحسنه مهر ایران، با تشریح عملکرد بانک از تطبیق برنامه جامع راهبردی با سند اقتصاد مقاومتی خبر داد و اظهار داشت: نخستین اقدام بانک در این چارچوب، بازنگری ساختار سازمانی متناسب با مأموریت‌های نوین و بازتعریف خطوط کسب‌وکار در راستای خدمت‌رسانی فراگیر به همه اقشار جامعه بود.
وی با بیان اینکه طرح بازاریابی هسته مرکزی برنامه جامع راهبردی است، افزود: بر این اساس، گروه‌های مشتریان و خطوط کسب‌وکار بازتعریف شده و حدود ۱۰۰ پروژه زیرساختی در حوزه‌های سخت‌افزار، نرم‌افزار و منابع انسانی به اجرا درآمد که از جمله دستاوردهای آن، افزوده شدن خدماتی نظیر صدور ضمانت‌نامه بانکی و خدمات ارزی به سبد محصولات بانک است.
فتحعلی با اشاره به تکمیل زنجیره خدمات از طریق تأسیس شرکت فناوری اطلاعات خاطرنشان کرد: این اقدام، تحولی زیرساختی ایجاد کرد؛ به‌گونه‌ای که امروز بیش از ۹۰ درصد افتتاح حساب‌ها و پرداخت تسهیلات، به‌صورت غیرحضوری و با بهره‌گیری از هوش مصنوعی انجام می‌پذیرد. همچنین طرح سرزمین هوشمند مهر راه‌اندازی شده تا مشتریان خرد همه نیازهای بانکی خود را غیرحضوری دریافت کنند و شعب فیزیکی بر ارائه مشاوره مالی و تخصصی به اصناف و شرکت‌ها متمرکز شوند.
مدیرعامل بانک مهر ایران از نصب کیوسک‌های سلف‌سرویس تا پایان سال در همه شعب خبر داد و گفت: این کیوسک‌ها خدماتی همچون افتتاح حساب، پرداخت تسهیلات، صدور کارت گردشگری و مبادلات طلا و ارز را ارائه می‌دهند. همچنین سامانه نوبت‌دهی آنلاین پس از اجرای آزمایشی موفق در استان تهران، با هدف کاهش زمان انتظار مشتریان در سراسر کشور توسعه می‌یابد.
وی با اعلام اینکه مطالبات غیرجاری بانک مهر ایران به زیر یک درصد رسیده، تأکید کرد: سنجش توان بازپرداخت متقاضیان از طریق مدل‌های اعتبارسنجی به‌روز و رعایت بهداشت اعتباری حاصل شده است.
فتحعلی همچنین از رونمایی کارت رفاهی متصل به اوراق گام مبتنی بر قرض‌الحسنه از ابتدای آذرماه با سقف ۵۰۰ میلیون تومان برای تأمین مالی زنجیره تولید خبر داد و افزود: در حوزه خدمات بین‌الملل نیز علاوه بر فعالیت ۲۰ شعبه ارزی، کارت گردشگری با امکان تبدیل ارز به ریال راه‌اندازی شده است. در اکوسیستم فناوری نیز پلتفرم «کیوفاند» با هدف ساماندهی و شفاف‌سازی صندوق‌های قرض‌الحسنه گروهی فعال شده و از میان ۱۴۲ سرویس پیش‌بینی‌شده در حوزه بانکداری باز، هم‌اکنون ۲۰ سرویس در دسترس است.
مدیرعامل بانک مهر ایران در تشریح شاخص‌های مالی اظهار داشت: منابع بانک از ابتدای سال تا کنون ۴۵ درصد رشد داشته و پیش‌بینی می‌شود تا پایان سال به ۱۱۸۰ همت برسد. همچنین طی ۷ ماه نخست امسال، بیش از ۴.۵ میلیون فقره تسهیلات به ارزش ۴۵۰ همت پرداخت شده که هدف‌گذاری ما تا پایان سال دستیابی به ۷ میلیون فقره به ارزش ۸۰۰ همت است.
مسئولیت مهم نظارت شرعی در بانک‌ها
حجت‌الاسلام «علیرضا اسلامیان» عضو شورای فقهی بانک مرکزی نیز بر نقش ناظران شرعی تأکید کرد و گفت: بر اساس قانون بانک مرکزی، همه امور بانکی که جنبه فقهی یا شرعی دارند باید تحت نظارت ناظران قرار گیرند. بنابراین مسئولیت این افراد مهم بوده و تطبیق صحیح نیازمند اشراف کامل بر موضوعات و مصوبات شورای فقهی است.
وی افزود: ناظران باید بدانند که طرح‌های بانک دقیقاً منطبق با ملاک‌های شرعی تصویب‌شده هستند و این اطلاعات باید به‌روزرسانی شود و ارتباطی مستمر و قوی با شورای فقهی برقرار باشد.